Przy przystanku tramwajowym na jezdni kierowca musi zatrzymać samochód, jeśli przystanek nie ma wysepki dla pasażerów, a tramwaj wjeżdża na przystanek lub już na nim stoi. Zatrzymanie następuje przed miejscem przejścia pasażerów i trwa tak długo, aby mogli swobodnie dojść do tramwaju albo do drogi dla pieszych.
Kiedy przystanek tramwajowy na jezdni wymaga zatrzymania
Decydują 2 warunki wynikające z art. 26 ust. 6 ustawy Prawo o ruchu drogowym: przystanek nie ma wysepki dla pasażerów, a tramwaj wjeżdża na przystanek albo już na nim stoi. Spełnienie obu przesłanek oznacza obowiązek zatrzymania pojazdu, a nie tylko zwolnienia przed tramwajem.
Kierowca powinien zatrzymać samochód w takim miejscu i na taki czas, aby pieszy mógł swobodnie dojść do tramwaju albo do drogi dla pieszych lub drogi dla pieszych i rowerów. Dotyczy to również sytuacji, w której z tramwaju wysiadają pasażerowie i muszą przejść przez jezdnię.
Ten sam obowiązek stosuje się odpowiednio do innych pojazdów komunikacji publicznej. Miejsce rozpoznaje się między innymi po znaku D-17, który zgodnie z rozporządzeniem z 2019 roku oznacza „przystanek tramwajowy”. Sam znak nie przesądza jednak jeszcze o zatrzymaniu — trzeba sprawdzić, czy jest wysepka i gdzie znajduje się tramwaj.
| Sytuacja | Obowiązek kierowcy | Miejsce zatrzymania | Podstawa prawna |
|---|---|---|---|
| Przystanek bez wysepki; tramwaj wjeżdża na przystanek | Zatrzymać samochód i zachować szczególną ostrożność | Przed miejscem, w którym pieszy musi przejść do tramwaju; tak, aby zapewnić swobodne dojście | Prawo o ruchu drogowym, art. 26 ust. 6 |
| Przystanek bez wysepki; tramwaj stoi na przystanku | Zatrzymać samochód na czas potrzebny pasażerom do bezpiecznego dojścia | Po stronie jezdni przed strefą dojścia pasażerów do tramwaju; nie wolno pozostawić przejazdu tak wąskiego, by piesi musieli przeciskać się między samochodem a tramwajem | Prawo o ruchu drogowym, art. 26 ust. 6 |
| Przystanek z wysepką dla pasażerów | Nie ma automatycznego obowiązku zatrzymania za tramwajem; przejechać z zachowaniem szczególnej ostrożności | Kontynuować jazdę tylko wtedy, gdy nie zagraża to pasażerom i pozwalają na to pozostałe przepisy oraz oznakowanie | Prawo o ruchu drogowym, art. 26 ust. 6 |
| Oznaczony przystanek tramwajowy przy drodze dla pieszych lub drodze dla pieszych i rowerów | Zachować szczególną ostrożność; obowiązek zatrzymania z art. 26 ust. 6 dotyczy przystanku niezlokalizowanego przy tych drogach | Miejsce wynika z sytuacji na drodze, oznakowania i konieczności ochrony pieszych | Prawo o ruchu drogowym, art. 26 ust. 6 |
| Przystanek oznaczony znakiem D-17 | Rozpoznać miejsce jako przystanek tramwajowy i przygotować się do oceny, czy występuje obowiązek zatrzymania | Zgodnie z organizacją ruchu i warunkami dojścia pasażerów | Rozporządzenie w sprawie znaków i sygnałów drogowych, znak D-17 |
„Przed miejscem wsiadania” oznacza takie ustawienie samochodu, aby nie blokować pieszemu swobodnej drogi między krawędzią jezdni a tramwajem; przepisy nie podają jednej odległości w metrach.
Gdzie zatrzymać samochód
Na podstawie art. 26 ust. 6 ustawy samochód trzeba zatrzymać przed miejscem, w którym pasażerowie przechodzą przez jezdnię do tramwaju, i pozostawić przejście na tyle szerokie, aby mogli dojść do pojazdu bez przeciskania się między autem a tramwajem.
Obowiązek obejmuje nie tylko moment, gdy tramwaj dopiero podjeżdża. Jeżeli tramwaj stoi na przystanku bez wysepki, kierowca czeka przez czas potrzebny pasażerom. Dotyczy to zarówno osób wsiadających, jak i pasażerów wysiadających z tramwaju, którzy muszą dojść do drogi dla pieszych albo drogi dla pieszych i rowerów.
Praktyczna ocena zależy od układu jezdni, położenia drzwi tramwaju, oznakowania i ruchu pieszych. Nie wolno ustawić samochodu tak, aby formalnie znajdował się przed tramwajem, lecz faktycznie zasłaniał albo zwężał drogę przejścia. W razie wątpliwości bezpieczne zatrzymanie powinno objąć całą strefę, przez którą piesi dochodzą do tramwaju.
Co zmienia wysepka tramwajowa
Wysepka oddziela pasażerów od toru jazdy samochodów. Dlatego wysepka tramwajowa i przepisy z art. 26 ust. 6 tworzą prostą granicę: szczególny obowiązek zatrzymania dotyczy przystanku bez wysepki. Przy wysepce sam postój tramwaju nie nakazuje automatycznie zatrzymania za nim.
Nie oznacza to jednak pełnej swobody przejazdu. Kierowca nadal musi zachować szczególną ostrożność przy przejeżdżaniu obok oznaczonego przystanku tramwajowego. Trzeba obserwować wysepkę, tor jazdy, pasażerów i ewentualne osoby wchodzące na jezdnię, a także stosować się do pozostałych znaków i sygnałów.
Właściwa ocena przystanku jest odrębna od ustalania, kto ma pierwszeństwo tramwaju na skrzyżowaniu, rondzie czy przy wyjeździe z pętli. W tym miejscu najpierw trzeba ustalić, czy pasażerowie są oddzieleni od jezdni wysepką.
Czy można ominąć tramwaj
Można przejechać obok tramwaju, gdy przystanek ma wysepkę albo gdy nie występują warunki obowiązkowego zatrzymania. Manewr musi być bezpieczny, zgodny z oznakowaniem i pozostałymi przepisami oraz nie może zagrażać pasażerom, pieszym ani innym uczestnikom ruchu.
Przy przystanku bez wysepki nie wolno omijać stojącego tramwaju tylko dlatego, że kierowca nie widzi akurat osoby przechodzącej przez jezdnię. Obowiązek powstaje, gdy przystanek nie ma wysepki, a tramwaj wjeżdża na przystanek lub już na nim stoi; zatrzymanie ma zapewnić pasażerom swobodne dojście do tramwaju albo do drogi dla pieszych lub drogi dla pieszych i rowerów.
Inna sytuacja występuje przy przystanku z wysepką. Wtedy przejazd obok tramwaju jest możliwy bez automatycznego zatrzymania, ale wyłącznie przy zachowaniu szczególnej ostrożności. Tak samo jak przy analizie sytuacji „tramwaj na rondzie”, znaczenie mają konkretne warunki ruchu, a nie sama obecność tramwaju.
Pasażerowie wysiadający z tramwaju
Jeżeli pasażerowie wysiadający z tramwaju muszą przejść przez jezdnię, kierowca przy przystanku bez wysepki, zgodnie z art. 26 ust. 6, zatrzymuje samochód przed strefą ich dojścia. Czeka tak długo, aby mogli swobodnie dojść do tramwaju albo do drogi dla pieszych lub drogi dla pieszych i rowerów.
Nie wystarczy pozostawić wąskiego przejazdu między samochodem a tramwajem. Pieszy nie powinien przeciskać się w tej przestrzeni ani omijać auta w sposób powodujący zagrożenie. Jeżeli przystanek znajduje się przy drodze dla pieszych lub drodze dla pieszych i rowerów, kierowca nadal zachowuje szczególną ostrożność, a miejsce przejazdu wynika z organizacji ruchu i warunków na drodze.
To informacja o przepisach ruchu drogowego, a nie indywidualna porada prawna; w konkretnej sytuacji kierowca musi dodatkowo stosować się do znaków, sygnałów, poleceń uprawnionych osób oraz ocenić bezpieczeństwo pasażerów i pieszych.
Więcej w tekście: autobus wyjeżdżający z przystanku.
Zobacz też: jazda buspasem.
Najczęstsze pytania
Czy trzeba zatrzymać się za tramwajem na przystanku?
Nie zawsze. Trzeba zatrzymać się, gdy przystanek nie ma wysepki dla pasażerów, a tramwaj wjeżdża na przystanek lub stoi na nim. Przy wysepce sam postój tramwaju nie tworzy tego szczególnego obowiązku z art. 26 ust. 6.
Kiedy można ominąć tramwaj?
Można przejechać obok, jeżeli nie zachodzą warunki obowiązkowego zatrzymania i manewr nie zagraża pasażerom, pieszym ani innym uczestnikom ruchu. Przy każdym oznaczonym przystanku tramwajowym trzeba zachować szczególną ostrożność.
Co zmienia wysepka przystankowa?
Wysepka oddziela pasażerów od toru jazdy samochodów. Dlatego art. 26 ust. 6 nie nakazuje automatycznego zatrzymania pojazdu za tramwajem, choć kierowca nadal musi obserwować otoczenie i jechać ostrożnie.
Gdzie dokładnie zatrzymać samochód?
Przed miejscem, w którym pasażerowie przechodzą przez jezdnię do tramwaju. Samochód ma stać tak, aby pieszy miał swobodne dojście do tramwaju albo do drogi dla pieszych lub drogi dla pieszych i rowerów. Ustawa nie wskazuje jednej odległości w metrach.
Źródła
- Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 21 czerwca 2024 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy — Prawo o ruchu drogowym — Dziennik Ustaw / ELI, 2024, Dz.U. 2024 poz. 1251, art. 26 ust. 6
- Obwieszczenie Ministra Infrastruktury oraz Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 31 października 2019 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia w sprawie znaków i sygnałów drogowych — Dziennik Ustaw / ELI, 2019, Dz.U. 2019 poz. 2310, znak D-17
Tekst został utworzony przy pomocy sztucznej inteligencji (modeli językowych).
Czy ten poradnik był pomocny? Oceń go:
Ten artykuł nie ma jeszcze ocen.



